„Pan Tadeusz” - streszczenie szczegółowe ostatnidzwonek.pl
      Pan Tadeusz | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczeniaopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Pan Tadeusz

„Pan Tadeusz” - streszczenie szczegółowe

Księga pierwsza: Gospodarstwo

Utwór rozpoczyna inwokacja, skierowana do Litwy. Autor w pierwszych słowach nawiązuje do fraszki Jana Kochanowskiego „Na zdrowie”. Kochanowski pisze w niej, że człowiek docenia zdrowie dopiero wówczas, gdy je traci. W podobnych słowach narrator mówi o ojczyźnie. Dopiero teraz, kiedy stracił ukochany kraj, docenia jego piękno i wartość. Zwraca się do Matki Boskiej Częstochowskiej i Ostrobramskiej, by przeniosła jego stęsknioną duszę „na ojczyzny łono”, by mógł oczami wyobraźni ujrzeć „kraj lat dziecinnych”. Pragnie powrócić do miejsc, które znał, miejsc pięknych i utraconych.

Na Litwie, wśród żyznych pól, nad brzegiem strumyka, stoi dwór szlachecki, niewielkich rozmiarów, drewniany, podmurowany, pobielony, otoczony brzozowym zagajnikiem i topolami. Całe otoczenie wskazuje, że panuje tu dostatek i wszystko jest dobrze zarządzane. Obok dworu stoi stodoła i stogi, w pobliżu widoczne są pola uprawne. Brama dworu jest otwarta, co świadczy o gościnności właściciela.

Do dworu przyjeżdża młody panicz. Nie zastaje jednak nikogo. Wbiega do domu i radośnie wita każdy znajomy mu kąt. Wrócił tu po wielu latach, zakończywszy naukę w mieście. Panicz ogląda wszystkie sprzęty, które zna z lat dziecięcych i które przywołują w nim miłe wspomnienia. Na ścianach widzi portrety bohaterów narodowych: Kościuszki, który przysięga na stopniach ołtarza, że wypędzi z kraju zaborców, Rejtana po uwięzieniu, Jasińskiego i Korsaka na szańcach Pragi podczas najazdu Moskali. Pociąga za sznurek starego zegara kurantowego i słyszy dźwięki Mazurka Dąbrowskiego.

W końcu udaje się do pokoju, w którym mieszkał przed laty jako dziecko. W progu jednak przystaje zaskoczony – najwyraźniej pokój ktoś już zamieszkuje i jest to kobieta. Stara się domyślić, kim może być owa osoba. Pamięta, że stary stryj jest kawalerem, a ciotka mieszka w Petersburgu. W pokoju panuje nieporządek. Stoi fortepian, a na nim leżą porozrzucane książki i nuty. Młodzieniec dostrzega białą sukienkę, przerzuconą przez poręcz krzesła i stwierdza, że nowa mieszkanka jego pokoju nie liczy sobie zbyt wielu lat. Na parapetach stoją donice z kwiatami.


W sadzie, niegdyś zarośniętym pokrzywami, panicz dostrzega niewielki ogródek, otoczony płotkiem, z dopiero co podlanymi grządkami. Świeży ślad drobnej, bosej nóżki, odciśnięty na piasku oraz rozkołysane drzwiczki wskazują, że tajemnicza ogrodniczka dopiero przed chwilą wybiegła do ogródka. Przybysz nie widzi jednak nigdzie dziewczyny. Stoi jakiś czas w oknie, zastanawiając się, kim jest mieszkanka jego pokoju, aż dostrzega w ogrodzie dziewczynę, ubraną w białą koszulkę – strój, w jakim zapewne nie spodziewała się, że kogoś spotka. Dziewczyna jest smukła, jasne włosy, poskręcane w papiloty, jaśnieją w słońcu niczym złocista korona. Panicz nie zauważa jej twarzy. Dziewczyna stoi odwrócona ku polom, najwyraźniej kogoś wypatrując. Nagle rozbrzmiewa jej śmiech, dziewczyna biegnie lekko wśród grządek i wbiega do pokoju po desce, przystawionej do okna. Chwyciwszy sukienkę, chce stanąć przed lustrem i dopiero wtedy zauważa mężczyznę. Wystraszona ucieka, zanim zmieszany panicz zdążył uczynić jakikolwiek gest. Młodzieniec czuje głośniejsze bicie serca, nie wiedząc, czy to spotkanie powinno go cieszyć czy zawstydzić.

Tymczasem w folwarku zauważono już przyjazd gościa i wedle starego zwyczaju, zajęto się jego końmi. Na powitanie młodzieńca wychodzi Wojski, który pod nieobecność Sędziego przyjmuje przybyszów. Wojski – daleki krewny i przyjaciel domu – zajęty jest przygotowywaniem kolacji, na której ma się zjawić wielu gości. Z daleka już rozpoznaje przyjezdnego i wita go bardzo serdecznie. Obaj starają się opowiedzieć wszystko, co wydarzyło się przez lata nieobecności panicza. Mężczyzna ma na imię Tadeusz, nadane mu na cześć Kościuszki. Wojski mówi mu, że stryj sprosił do domu wiele panien na wydaniu, ponieważ zamierza wkrótce ożenić Tadeusza. Informuje też, że za kilka dni ma odbyć się sąd graniczny, który ma zakończyć spór z Hrabią o zamek. Hrabia również ma przybyć na wieczerzę. Z wizytą do Sędziego przyjechał Podkomorzy z żoną i córkami. Młodzież poszła na polowanie, zaś starsi i kobiety doglądają żniw. Tadeusz i Wojski idą pod las na spotkanie ze stryjem.

strona:    1    2    3    4    5    6    7    8    9    10    11    12    13    14    15    16    17    18  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Szybki test:

Kłótnie między Domeyką i Doweyką brały się z:
a) sporów o psy myśliwskie
b) sporów granicznych
c) nieudanych polowań
d) podobieństwa nazwisk
Rozwiązanie

Bartek z zaścianka Dobrzyń zwany był:
a) Mopankiem
b) Kurkiem
c) Klucznikiem
d) Prusakiem
Rozwiązanie

Mieszkańcy Soplicowa pojawienie się komety postrzegają jako:
a) zły znak
b) zapowiedź dobrobytu
c) zapowiedź wojny
d) oznakę gwałtownych zmian
Rozwiązanie

Więcej pytań

Zobacz inne artykuły:

Inne
„Pan Tadeusz” - streszczenie szczegółowe
Biografia Adama Mickiewicza
Plan wydarzeń „Pana Tadeusza”
Czas i miejsce akcji „Pana Tadeusza”
Motywy literackie w „Panu Tadeuszu”
Główne wątki w „Panu Tadeuszu”
Geneza i okoliczności powstania „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza
Jacek Soplica – bohater romantyczny
Poetyka „Pana Tadeusza”
„Pan Tadeusz” jako epopeja – zestawienie cech
Przyroda w „Panu Tadeuszu”
Obyczaje i zwyczaje w „Panu Tadeuszu”
Szlachta w „Panu Tadeuszu” Adama Mickiewicza
Synkretyzm gatunkowy i rodzajowy „Pana Tadeusza”. Poetyka dzieła
Jacek Soplica/ksiądz Robak – charakterystyka postaci
Sędzia Soplica - charakterystyka
Tadeusz Soplica - charakterystyka
Kalendarium twórczości Mickiewicza
Mickiewicz - kalendarium życia
Narrator w „Panu Tadeuszu” – jego rola i miejsce
Prawda historyczna a fikcja literacka w „Panu Tadeuszu”
Postacie historyczne
Charakterystyka postaci drugoplanowych
Hrabia - charakterystyka
Zosia - charakterystyka
Telimena - charakterystyka
O Mickiewiczu powiedzieli...
Inspiracje i nawiązania do „Pana Tadeusza”
Ekranizacje „PanaTadeusza”
Intertekstekstualność w „Panu Tadeuszu”
Pozostali bohaterowie „Pana Tadeusza”
Bibliografia





Tagi: